A. Alagöl1, M. Evis2, D. Memiş1, E. Yalnız3, Z. Pamukçu4

1Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Anesteziyoloji ve Reanimasyon ABD, Yrd.Doç.Dr.
2Bursa Özel Konuralp Hastanesi, Uzm.Dr.
3Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Ortopedi ve Travmatoloji ABD, Doç.Dr.
4Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Anesteziyoloji ve Reanimasyon ABD, Prof.Dr.

Anahtar Kelimeler: Postoperatif analjezi, epidural kateter, bupivakain, morfin, klonidin

Özet

Bu çalışmada, lomber skolyoz, spondilolistezis ve spondilolizis operasyonu geçiren toplam 40 hastada postoperatif analjezi amacıyla intraoperatif dönemde epidural aralığa kateter yerleştirilmiş ve kateterden uygulanan bupivakain+morfin ile, bupivakain+klonidinin; analjezik etkinlik, hemodinamik ve yan etkiler açısından karşılaştırılması amaçlanmıştır. Hastaların hepsinde premedikasyon, anestezi indüksiyon ve idamesi aynı olup, uyandırma ve nörolojik muayeneden sonra, kateterden I. gruba % 0.125 bupivakain+2 mg morfin; II. gruba % 0.125 bupivakain+1 mcg/kg klonidin, % 0.9 NaCl içinde, 10 ml volümde uygulanmıştır. Başlangıç (0.dak) ve 30. dak ile 1., 2., 6., 12. ve 24. saatlerde ağrı (NRS), hemodinamik ve solunumsal parametreler ile yan etkiler değerlendirilmiştir. Ek analjezik gerekince, kateterden 2 mg morfin uygulanmış ve toplam dozu kaydedilmiştir. İstatistiksel değerlendirmede; NRS ve hemodinamik veriler II. grupta daha düşük, solunumsal veriler farksız bulunmuştur. Analjezi süresi I. grupta daha uzun, yan etkiler de I. grupta daha yüksek bulunmuştur. Sonuçta, her iki kombinasyonun postoperatif analjezi amacıyla epidural yoldan uygulanmasının etkili ve güvenli olduğuna, böylece bupivakain+klonidinin bupivakain+morfine bir alternatif olabileceğine karar verilmiştir.