A. Alagöl1, F. Kavak2, Z. Pamukçu3, N. Turan4

1Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon A.B.D., Yrd. Doç. Dr.
2Anadolu Çınar Hastanesi, Uzm. Dr.
3Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon A.B.D., Prof. Dr.
4Trakya Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Tıbbi Dokümantasyon Programı, Yrd. Doç.

Anahtar Kelimeler: Postoperatif analjezi, PCA, fentanil, klonidin

Özet

Bu çalışmada total abdominal histerektomi + bilateral salpingooferektomi (TAH + BSO) operasyonu geçiren 40 hastada analjezi amacıyla i.v. PCA yöntemiyle fentanil ve fentanil+klonidin uygulamalarının analjezik etkinliği, hemodinamik ve yan etkileri karşılaştırılmıştır. PCA cihazı ile I. Grupta fentanil 0.5 µg/kg yükleme dozu, 15 dk. kilitli kalma süresi ve 20 µg bolus dozu şeması ile uygulanmış, II. Grupta ise aynı protokole 2.5 µg/kg yükleme ve 10 µg bolus dozu ile klonidin eklenmiştir. 0., 2., 6., 9., 12., 18. ve 24. saatlerde ağrı (Numeric Rating Scale - NRS), sistolik ve diyastolik arter basıncı (SAB, DAB), kalp atım hızı (KAH), solunum sayısı (SS), SpO2, sedasyon ve yan etkiler, toplam ve başarılı istek ile hastaların tedavi hakkındaki görüşleri kaydedilmiştir. Ağrı skorları (6. saatten itibaren), SAB, DAB ve KAH ile yan etkiler ve toplam istek sayısı II. Grupta düşük bulunmuştur. Solunum sayısı, II. Grupta 24. saatte anlamlı düşük bulunmakla birlikte, iki grupta da fizyolojik sınırlarda kalmıştır. Sonuç olarak, postoperatif analjezi amacıyla i.v. PCA uygulamasında fentanil etkili olmakla birlikte, fentanil+klonidin ile daha etkin analjezi sağlanması ve yan etkilerin daha az olması nedeniyle, bu kombinasyonun tercih edilebileceği kanısına varılmıştır.