Nihan Özünlü Pekyavaş1, Zuhal Kunduracılar2, Aybüke Uzun1, Cengiz Ergüneş1, Eda Tonga1, Metin Karataş1

1Başkent Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Fizyoterapi Ve Rehabilitasyon Bölümü, Ankara
2Zonguldak Karaelmas Üniversitesi, Sağlık Yüksekokulu, Fizyoterapi Ve Rehabilitasyon Bölümü, Zonguldak

Anahtar Kelimeler: skapular diskinezi, ağrı, esneklik, boyun, omuz, eklem hareket açıklığı

Özet

AMAÇ: Boyun, omuz ve boyun-omuz ağrılı olgularda, skapular diskinezi, ağrı ve esneklik arasındaki ilişkilerin araştırılması.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamıza Başkent Üniversitesi Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon ABD’na boyun ve omuz ağrısı şikayeti ile başvurmuş, patolojik tanı almış 160 olgu alındı. Hastalar boyun (n=80, yaş ort=48.78 ± 15.97, bmi ort= 27.14 ± 4.62 ), omuz (n=54, yaş ort= 54.01± 14.64, bmi ort=26.28 ± 3.43) ve boyun+omuz (n=27 yaş ort=51.48 ±15.25, bmi ort=26.13 ± 4.53) ağrısı grupları olmak üzere 3 gruba ayrıldı. Boyun ve omuz ağrı şiddetinin değerlendirilmesi amacıyla Görsel Analog Skalası (GAS), eklem hareket açıklıklarının ölçülmesi amacıyla gonyometre, omuz internal ve eksternal rotasyon hareketlerinin esnekliklerinin değerlendirilmesi amacıyla mezura ile ölçüm yapıldı. Skapular diskineziyi değerlendirmek amacıyla Lateral Scapular Slide Test (LSST), Scapular Retraction Test (SRT) ve Scapular Assistance Test (SAT) kullanıldı.
BULGULAR: Boyun patolojili olgularda dominant tarafta SRT ve SAT pozitifliği bulunan olgularda dominant olmayan tarafta da SRT (r=0,617, p=0,000) ve SAT (r=0,565, p=0,000) pozitif bulundu. Boyun ve omuz patolojili olgularda, aktivite sırasında boyun+omuz ağrısı istirahatte ve gece de ağrı devam etmektedir (r=0,572, p=0,002). Her 3 grupta da ağrı şiddeti ile skapular diskinezi arasında anlamlı ilişki bulunmadı. Tüm gruplarda LSST (LSST1: X±Sd=0,76±0,74; LSST2: X±Sd=0,68±0,81; LSST3: X±Sd=0,75±0,75) değerleri 1,5 cm altında olduğundan dolayı skapular hareketlilik normal kabul edildi.
TARTIŞMA: Boyun, omuz, boyun ve omuz birlikte olan ağrılı durumlarda eklem limitasyonları ile birlikte skapular diskinezinin de değerlendirilmesinin ağrı ile ilişkili sorunların çözümünde yol gösterici olacağını düşünmekteyiz. İleriki çalışmalarda dahil edilecek grupların patolojiye göre sınıflandırılması, mevcut patolojinin skapular diskinezi üzerine etkisini anlamak açısından önemli bir yol çizecektir.