Semra Karaman, Seden Kocabaş, Çiler Zincircioğlu, Vicdan Fırat

Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon AD, İzmir

Anahtar Kelimeler: Ketamin, preemptif analjezi, histerektomi

Özet

Çalışmada, NMDA reseptör antagonisti olan ketaminin intravenöz yolla insizyon öncesi ve sonrası uygulamalarının preemptif etkisinin araştırılması amaçlandı.
Total abdominal histerektomi uygulanacak 60 hasta, etik komite izni ile çalışmaya dahil edilerek, rastgele üç gruba ayrıldı. Standart anestezi uygulanan bütün hastalara insizyon öncesi ve insizyon sonrası olmak üzere, sırasıyla kontrol grubu olan Grup S’de serum fizyolojik (SF), Grup Kpre’de ketamin 0.4 mg/kg ve SF, Grup Kpost’da SF ve ketamin 0.4 mg/kg uygulandı. Postoperatif analjezileri i.v. morfin PCA ile sağlanan hastaların ağrıları 1., 2., 3., 4., 8., 12. ve 24. saatlerde Vizüel Analog Skala (VAS), Sözel Ağrı Skalası (VRS) ile değerlendirildi. İlk analjezik zamanları, tüketilen morfin miktarları ve yan etkiler kaydedildi. Postoperatif VAS, VRS, toplam morfin, ilk PCA zamanı değerlendirildiğinde istatistiksel olarak fark bulunmadı (p>0.05). SF uygulanan Grup S’de sedasyon skorları daha düşük olup, ketamin kullanılan gruplarla karşılaştırıldığında anlamlı fark bulundu (p<0.05). Sonuçta abdominal histerektomi operasyonlarında preemptif intravenöz ketaminin analjezik etkinliğinin olmadığı, doz ve uygulama zamanı yönünden farklı operasyon türlerine göre daha ileri çalışmaların yapılması gerektiği kanısına varıldı.